على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3911

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

هبوعا و هبعانا ( از باب فتح ) : گردن دراز كرده رفت . يق : الحمر كلها تهبع فى مشيتها : همه خرها در راه گردن مىكشند . هبوغ ( hobuq ) م . ع . هبغ هبوغا ( از باب فتح ) : بخواب رفت . هبول ( habul ) ا . ع . زن گم كرده فرزند و بىفرزند . و ابن الهبول : نام پادشاهى مر تازيان را و آن را ابن الهبولة و ابن هبولة نيز گويند . هبون ( habun ) ا . ع . عنكبوت . هبه ( hebe ) ا . پ . مأخوذ از تازى - بخشش و انعام . و هبه كردن : بخشيدن . هبهاب ( habh b ) ا . ع . تيزرو . ج : هباهيب . و نيك بانك و فريادكننده . و سراب . و بازى مر كودكان تازى را . هبهب ( habhab ) ا . ع . تيزرو . و گرك سبك تيز رفتار . ج . هباهب . هبهبة ( habhabat ) م . ع . هبهب هبهبة : شتاب رفت . و هبب السراب : درخشيد سراب . و هبهب فلانا : زجر كرد فلان را و بانك برزد بر وى . و هبهب من النوم : بيدار گرديد . و هبهب الكبش : ذبح كرد آن قچقار را . و هبهب البعير : نحر كرد آن شتر را . و نيز هبهبة : تيز شدن گشن و خواندن گشن را بگشنى . يق : هبهب بالتيس اذا دعاه للضراب . هبهبى ( habhabiyy ) ا . ع . مرد نيكو سرودگوى مر شتران را و نيكو خدمت كننده شتران را . و شتر كش و قصاب . و تيز رو و شتاب . و شتر ضعيف . و شبان گوسپندان . هبهبية ( habhabiyat ) ا . ع . شتر ماده ضعيف . هبه‌نامه ( hebe - n me ) ا . پ . بخشش نامه . هبى ( habi ) ا . ع . آوازى كه بدان اسب را برانند و از خود دور كنند . هبى ( hobb ) ص . ع . نجوم هبى : ستاره‌هايى كه از گرد و غبار پوشيده شده باشند . هبى ( habayy ) و ( habeyy ) ا . ع . كودك خرد . هبيب ( habib ) م . ع . هب هبة و هبابا و هبيبا . ر . هبة . و هب هبا و هبيبا . ر . هب . هبية ( habayyat ) و ( habeyyat ) ا . ع . دخترك خرد . هبيت ( habit ) ص . ع . مرد بد دل و ترسو و كم‌خرد . هبيج ( habij ) ا . ع . آهويى كه در هر يك از دو پهلوى وى خطى دراز ميان پشم شكم و پشت وى بود . هبيج ( habayyaj ) ع . لغة فى هبيخ . هبيخ ( habayyax ) ا . ع . مرد گول و احمق فروهشته اندام . و مرد بىخبر . ورود بار كلان و جوى كلان . و نوجوان نازك اندام پر گوشت . و نام رودبارى . هبيخة ( habaiyyaxat ) ا . ع . دختر و جاريه . و زن شيرده . و زن جوان پر گوشت نازك بدن . و نوعى از خرامش هبيخى ( habayyax ) ا . ع . رفتار خرامان و با تبختر . هبيد ( habid ) ا . ع . حنظل و يا دانه آن . هبير ( habir ) ص . ع . ضرب هبير : ضربى كه گوشت را قطع كند . هبير ( habir ) ا . ع . زمين پست هموار كه اطراف وى بلند باشد . ج : هبر و اهبرة . و ريك پست و هموار . و فرج زن . هبيرة ( hobayrat ) ا . ع . كفتار و كفتار خرد و بچه كفتار . و نام مردى . و ابو هبيرة : غوك نر . و ام هبيرة : غوك ماده . المثل : لا آتيك هبيرة بن سعد و لا آتيك الوة بن هبيرة : يعنى هرگز نيايم نزد تو ، چه هبيرة و الوة دو نفر بودند كه مفقود شدند و خبرى از آنها نشد . هبيرة ( hobayratan ) ا . ع . هرگز . هبيط ( habit ) ص . ع . لاغر از بيمارى و گوشت رفته . هبيل ( habil ) ا . ع . هابيل پسر آدم . هبينغ ( habaynaq ) ا . ع . گول و احمق . هبينق ( habaynaq ) ا . ع . غلام بچه و خدمتگار . هبيون ( habyun ) ا . پ . افيون و ترياك . هپاك ( hap k ) ا . پ . فرق سر و تارك سر و هباك . هپتن ( haptan ) پ . ص . توصيفى عددى بلغت زند بمعنى هفت . هپد ( hapad ) ا . پ . هبدو ماله برزگران . هپر ( hapar ) ا . پ . چرك و ريم . هپيون ( hapyun ) ا . پ . هبيون و ترياك . هت ( hatt ) م . ع . هت الكلام و الحديث هتا ( از باب نصر ) : نيكو بيان كرد كلام و حديث را و پى هم نقل نمود آن را . و هت الثوب : پاره كرد آن جامه